یکی از چالش*های اساسی جامعه*ی استارتاپی، تامین سرمایه است. عموما استارتاپ*ها نمی*توانند از شیوه*های رایج تامین مالی نظیر گرفتن وام از بانک*ها استفاده کنند؛ چرا که نمی*توانند مدارک رسمی مدنظر نهادهای مالی را تامین کنند. با توجه به این موضوع می*بایست به دنبال راه*های دیگری برای جذب سرمایه باشند. عدم وجود اطلاعات تاریخی برای بررسی عملکرد نیز دلیل دیگری است که تصمیم برای سرمایه*گذاری روی کسب و کارهای نوپا را سخت می*کند. انتظار می*رود در این شرایط، سرمایه*گذاران خطرپذیر
Venture Capitalists
که عموما روی کسب و کارهای نوپا سرمایه*گذاری می*کنند، تامین سرمایه را تسهیل کنند؛ اما شاهد این هستیم که به سبب ریسک کمتر و امکان ارزش*گذاری دقیق*تر، استراتژی*هایشان را بر سرمایه*گذاری روی شرکت*هایی که مراحل اولیه را پشت سر گذاشته* اند، متمرکز کرده* اند.کراودفاندینگ به عنوان یک پدیده*ی در حال رشد شناخته شده و تاکنون توانسته حجم قابل توجهی از سرمایه را تجمیع کند؛ اما هنوز فاز تکامل خود را پشت سر می*گذارد. روز به روز مردم و کارآفرینان بیشتری از ظرفیت*های کراودفاندینگ آگاه می*شوند؛ لذا انتظار می*رود کراودفاندینگ به یکی از راه*های اصلی تامین سرمایه برای کسب و کارهای نوپا تبدیل شود.در مقاله پیش رو به بررسی چیستی کراودفاندینگ می*پردازیم و برخی از مدل*های آن را معرفی می*کنیم. بخشی دیگر از مدل*ها نیز در مقاله*ای دیگر بر روی وبسایت اکوموتیو منتشر خواهد شد.
کرادفاندینگ چیست؟
متخصصان، کراودفاندینگ را در صورت*های مختلفی تعریف می*کنند که البته در اصول با یکدیگر مشابه هستند: ”یک کارآفرین یا شخصی حقیقی، کمپینی اینترنتی را برای جذب مقادیر کوچک سرمایه از تعداد زیادی از مردم ایجاد می*کند و این کمپین می*تواند اهداف مختلفی داشته باشد که متناسب با آن، مدل خاصی از کراودفاندینگ مورد استفاده قرار می*گیرد.”
یکی از تعریف*های رسمی که در موارد گوناگونی مورد استناد قرار گرفته، از سوی کمیسیون اروپا مطرح شده است: ”کراودفاندینگ، منبعی نوظهور برای تامین مالی است با محوریت درخواست از عموم مردم برای تخصیص سرمایه به پروژه*ها، عموما از طریق اینترنت و در قالب*های کمک مالی، کمک در ازای جایزه، پیش*خرید محصول، قرض دادن و سرمایه*گذاری.”
یکی از چالش*های اساسی جامعه*ی استارتاپی، تامین سرمایه است. عموما استارتاپ ها نمی*توانند از شیوه*های رایج تامین مالی نظیر گرفتن وام از بانک*ها استفاده کنند؛ چرا که نمی*توانند مدارک رسمی مدنظر نهادهای مالی را تامین کنند. با توجه به این موضوع می*بایست به دنبال راه*های دیگری برای جذب سرمایه باشند. عدم وجود اطلاعات تاریخی برای بررسی عملکرد نیز دلیل دیگری است که تصمیم برای سرمایه*گذاری روی کسب و کارهای نوپا را سخت می*کند.
انتظار می*رود در این شرایط، سرمایه*گذاران خطرپذیر که عموما روی کسب و کارهای نوپا سرمایه*گذاری می*کنند، تامین سرمایه را تسهیل کنند؛ اما شاهد این هستیم که به سبب ریسک کمتر و امکان ارزش*گذاری دقیق*تر، استراتژی*هایشان را بر سرمایه*گذاری روی شرکت*هایی که مراحل اولیه را پشت سر گذاشته* اند، متمرکز کرده* اند. کرادفاندینگ به عنوان یک پدیده*ی در حال رشد شناخته شده و تاکنون توانسته حجم قابل توجهی از سرمایه را تجمیع کند؛ اما هنوز فاز تکامل خود را پشت سر می*گذارد. روز به روز مردم و کارآفرینان بیشتری از ظرفیت*های کرادفاندینگ آگاه می*شوند؛ لذا انتظار می*رود کرادفاندینگ به یکی از راه*های اصلی تامین سرمایه برای کسب و کارهای نوپا تبدیل شود.
کرادفاندینگ انتفاعی و غیر انتفاعی
در کراودفاندینگ انتفاعی، افرادی که در تامین مالی نقش*آفرینی می*کنند، انتظار دارند که از سرمایه*گذاری خود سودی بدست آورند؛ لذا عوامل انگیزش آن*ها عموما ماهیت مالی دارند. البته ممکن است سرمایه*گذار علاوه بر کسب منفعت مالی، عواید غیر مادی مانند حس خوب یاری رساندن به یک کسب و کار یا حتی مشارکت در تامین هزینه*ی تحصیل یک دانشجوی نیازمند را هم مد نظر داشته باشد.
تاریخچه کرادفاندینگ
کراودفاندینگ انتفاعی به افراد اجازه می*دهد در یک موجودیت خصوصی سرمایه*گذاری کنند؛ لذا در نظر داشتن کراودفاندینگ به عنوان یکی از گزینه*های سرمایه*گذاری، به سرمایه*گذاران این اجازه را می*دهد که سبد خود را متنوع*تر کرده و گسترش دهند.
کرادفاندینگ غیر انتفاعی شرایط متفاوتی دارد؛ چنانکه امکان بازگشت مستقیم نفع مالی در آن وجود ندارد و در عوض ممکن است مشارکت*کننده*ها از مزایای دیگری مانند جوایز بهره*مند شوند.